GazeteBilkent
"Türkiye'nin En Büyük Öğrenci Gazetesi"

Kültür - Sanat

30.03.2012

İki Şair Arasında Bir Kadın: Celile Hanım

Celile Hanım, Nazım Hikmet’in biricik annesi. İlk kadın Türk ressamlarımızdan. Güzel Yüzlü Şairimizin annesi olmasının yanı sıra; Oktay Rıfat’ın teyzesi ama en önemlisi o, Yahya Kemal’in hiç kavuşamadığı aşkı. İşte bu nedenledir ki Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı’nda ayrı bir yeri olması gerek Celile Hanımın.

Celile Hanım, Selanik’ten İstanbul’a taşındıktan sonra, adından sık söz ettiren biri haline gelmişti. Bunun nedeni ise, ilk kadın ressamlardan olmasının yanı sıra, aynı zamanda güzelliğiydi. O dönemde, tüm İstanbul sosyetesi, Celile Hanım’ın dillere destan güzelliğinden haberdardı. Güzelliği herkesin ağzında olan Cemile Hanım’ın bahtı, huzurlu bir yuva kurmaya gelince, güzelliği kadar iç açıcı değildi. O dönemde eşi Hikmet Bey ile evlilikleri pek huzurlu yürümemekteydi ve ayrılığın tam eşiğindeydiler. İşte tam da bu sırada, Yahya Kemal ile tanıştı Celile Hanım. Yahya Kemal, dönemin en saygın şairlerindendi; gençti, yakışıklıydı ve Nazım Hikmet’e şiir hocalığı yapmaktaydı. O aynı zamanda, Nazım’ın çocukluk arkadaşı ve ileride Nazım gibi büyük bir şair olacak Necip Fazıl’a da şiir dersleri vermekteydi ve daha ismini zikredemediğimiz, nice büyük şairlere…

Yahya Kemal, Nazım Hikmet’e ders vermek üzere Celile Hanım’ın evine gelmekte, derslerden sonra Celile Hanım’la sanat üzerine uzun konuşmalar yapmaktaydı. Gel zaman git zaman, aralarında yasak bir aşk doğmaya başlamıştı. Bu yasak bir aşktı, çünkü Celile Hanım evliydi ve çocukları vardı. Gönlünü Yahya Kemal’e kaptıran Celile Hanım, hali hazırda arasının nanemolla olduğu, eşi Hikmet Bey’den boşanma kararı aldı.

Bu boşanma Nazım’ı derinden etkiledi. Şiir hocası Yahya Kemal’i bundan sorumlu tuttu ve ceket cebine bir not iliştirdi. Notta, Nazım adeta meydan okuyordu Yahya Kemal’e: “Hocam olarak girdiğiniz bu eve babam olarak giremeyeceksiniz.” Bu yasak aşkı kabullenemeyen Nazım, annesini kıskanmakta ve Yahya Kemal’i inceden inceye uyarmaktaydı. Hocasına kin güdüyordu.

Her ne kadar Celile Hanım uğruna yuvasını dağıttığı Yahya Kemal’le bir araya gelmek istese de ,Celile Hanım’la Yahya Kemal asla evlenmediler, ihtimaldir ki Yahya Kemal’in evlenmek istemiyorum demesinin ardında yatan neden bu küçük nottu. Yahya Kemal anlamıştı ki; küçük Nazım’ın hiçbir zaman babası olamayacaktı, ya da geçen zamanla tarihin yazacağı gibi o, kimsenin babası olmayacaktı. Hayatı boyunca bir kadına aşık olarak kalacaktı.

Yahya Kemal ve Nazım Hikmet’in bu talihten yoksun ilişkileri beni hep düşündürmüştür. Usta şairlerden, küçük yaşlarda şiir dersleri alan genç şair adaylarının, onların üslubundan birkaç şey yansıtması beklenir. Ama Nazım Hikmet’in Yahya Kemal’e duyduğu kin, onu şiir hocasından ve onun şiir anlayışından epey bir uzaklaştırmıştır. Bir tarafta aruz ölçüsünü Türkçe potasında eriterek mükemmele yakın bir seviyede kullanan Yahya Kemal; diğer tarafta ise, neredeyse bütün şiirlerinde, ne heceye ne de aruza yer veren, fütürist Nazım Hikmet. Belki de o her açıdan Yahya Kemal’den uzaklaşmak istedi, ihtimaldir ki her zaman içten içe ona ve şiirine bir düşmanlık besledi ve bu denli zıt bir yol seçti kendine. Sanat için sanatı benimsemiş, toplumsal sorunlara değinmeyen bir Yahya Kemal olmaktansa, görüşlerini topluma yansıtmak, kendi davasını dillendirmek için kullandı o şiirini. İhtimâldir ki, toplumdan çok uzakta, kendi fildişi kulesinde yaşayan bir Yahya Kemal olmaktansa, toplumla iç içe, vatanı ve milleti için yıllarını ceza evlerinde geçiren bir vatan şairi olmayı yeğledi. Uzun lafın kısası; eğer bugün Nazım dünyanın en büyük şairleri arasında gösteriliyorsa, bugün o Mavi Gözlü Dev, dünyanın birçok yerinden okunuyor, sevgili dostu Mayakovski gibi fütürizm akımı denince akla gelen ilk şairlerden oluyorsa, çocukken yaşadığı bu hayal kırıklığının bir etkisi vardır. Onu çocukluğunda yiyip bitiren, babasından eden bu yasak aşk, bu Güzel Yüzlü Şairi dünyanın en iyileri arasına, unutulmazlar arasına sokmuştur.

Evet, belki bu çok hayalî bir iddia ama, hepimiz çocukluğumuzda yaşadığımız şeyleri bilinç altımızda taşırız. Bir ihtimaldir ki Nazım Hikmet de, Yahya Kemal’i ve ona beslediği nefreti hiç aklından çıkaramadı. Neticede, Yahya Kemal, ne onun şiirini etkileyebildi, ne de onun babası olabildi…


Yazar hakkında

Gazete Bilkent





Yorumlar


Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


 
 

 
ihsan-oktay-anar-2-2AFB-76C1-BD5E

‘Galiz Kahraman’ Üzerine Bir Yazı

İhsan Oktay Anar’ın kitaplarıyla biraz geç tanışmış olsam da, kendisi çok sevdiğim yazarlar arasındadır. Geçen senenin başında, İhsan Oktay Anar’ın yeni kitabının yayımlanacağını duyduğumda çok heye...
Halil Mervan Murat
0

 
 
fatih akın the cut

Kesik- ‘The Cut’

Bu soğuk kış günlerinde işlerden yorulmuş, derslerden sıkıldıysanız ve film izlemeyi de seviyorsanız benim sizin için bir önerim var. Fatih Akın tarafından yönetilen uzun metrajlı ‘Kesik’ (The Cut) ...
Özgecan Altın
0

 
 
robin-williams

Robin Williams’ı Anıyoruz

Bir yılın daha sonuna geldik, 2014 bitmek üzere… Her yılın olduğu gibi 2014’ün de bize getirdikleri ve bizden aldıkları var. Yıl biterken aklımıza bir değerlendirme yapmak geliyor tabii ki. Bu yazımda,...
Ece Begüm Kokudal
0

 

 
McDonald's

Vietnam ve McDonald’s

McDonald’s; Amerika’nın en büyük şirketlerinden biri, aynı zamanda en çok ziyaret edilen turist mekanlarından. Neredeyse her sokağın ya da caddenin köşesinde (Texas hariç) bir McDonald’s görmek mümkün, Amer...
Mehmet Berk Ündeşer
0

 
 
Orphan Black

Bilim Kurgunun Son Hali: “Orphan Black”

Senaristliğini Graeme Manson’un yaptığı, yönetmen koltuğunda John Fawcett’in oturduğu ‘Orphan Black’ bir bilim kurgu televizyon dizisi. Her biri on bölümlük iki sezonu yayımlanan Orphan Black’in ü...
Oya Şahin
2

 
 
1

Orası Uzun Hikaye…

Uzun Hikâye, Mustafa Kutlu’nun en başarılı eseri olmakla beraber, adı üzerinde bir uzun hikâye. Uzun Hikâye, 2000 yılında yayınlandı ve Mustafa Kutlu’nun hikâye serüveninde yeni bir sayfa açıldı. Bu eserden...
Ozan Yiğit Demirbaş
0